skip to Main Content

SVONA FÓLK

Heimildamynd um mannréttindabaráttu homma og lesbía á Íslandi

SVONA FÓLK

Heimildamyndin og þáttaröðin Svona fólk fjallar um baráttu íslenskra homma og lesbía fyrir fullum lagalegum mannréttindum. Sú saga er um margt sérstök og óvenjuleg, en fáir minnihlutahópar hafa náð jafn langt á eins skömmum tíma og fá samfélög í heiminum tekið eins snöggum stakkaskiptum.

play-w

JÁ!

Ég er enn að vinna að helvítis heimildamyndinni!

Árið 1992 tók kvikmyndagerðarmaðurinn Hrafnhildur Gunnarsdóttir viðtal við vin sinn, Björn Braga Björnsson, um reynslu sína af því að lifa HIV smitaður á Íslandi. Reyndist það upphaf viðamikils kvikmyndaverkefnis: Svona fólk, en fyrsti hluti þess var frumsýndur í Bíó Paradís í nóvember 2018.

SAGAN

Heimildamyndin og þáttaröðin Svona fólk fjallar um baráttu íslenskra homma og lesbía fyrir mannréttindum. Formlega má segja að sú vegferð hafi hafist um miðjan áttunda áratug síðustu aldar með framhlaupi ungs leikara og tónlistarmanns, Harðar Torfasonar, er hann kom fram undir nafni í tímaritinu Samúel 1975 og ýtti bátnum úr vör. Það er kannski erfitt að greina lok þessarar baráttu en einn endapunktur gæti verið þegar fullu lagalegu jafnrétti var náð 2011, þegar að löggjafinn setti lög sem leiðrétti síðasta lagalega misréttið í garð samkynhneigðra. Þessi saga er um margt sérstök og óvenjuleg en fáir minnihlutahópar hafa náð jafn langt á eins skömmum tíma og fá samfélög í heiminum tekið eins snöggum stakkaskiptum og hið íslenska á þessum tæpu 40 árum.

Lesa meira SAMKYNHNEIGÐ VAR LÖGÐ AÐ JÖFNU VIÐ GLÆPSAMLEGT ATHÆFI. Á ÍSLANDI VAR EKKERT OPINBERT SAMFÉLAG SAMKYNHNEIGÐRA. ÍSLENSKIR HOMMAR OG LESBÍUR SEM VILDU KOMAST ÚR FELUM ÞURFTU AÐ FLYTJA TIL ERLENDRA STÓRBORGA. FYRIR 1970 Lesa meira Ungt fólk fer í fyrsta sinn að skilgreina sig sem samkynhneigt á opinskáan hátt á Íslandi. Hörður Torfason er fyrsti þjóðþekkti einstaklingurinn til að koma út úr skápnum en er hrakinn úr landi í kjölfarið. Fyrstu félög samkynhneigðra á Íslandi eru stofnuð. 1970 -1979 Lesa meira Alnæmi kemur fram og setur mark sitt á allan áratuginn. Hommar verða fyrir miklum fordómum, sérstaklega þegar enn er lítil vitneskja um það hvernig HIV-veiran smitast. Á sama tíma verða íslenskar lesbíur meira áberandi á opinberum vettvangi og Samtökunum ‘78. Þær stofna jafnframt eigið félag 1980 -1989 Lesa meira Baráttan við alnæmi heldur áfram en fer smám saman úr sviðsljósinu þegar ný lyf, sem halda sjúkdóminum í skefjum, koma fram um miðjan áratuginn. Lagaleg staða samkynhneigðra bætist til muna með nýjum hjúskaparlögum og gleðigangan verður til. 1990 - 1999 Lesa meira Gleðigangan er ein vinsælasta samkoma Íslendinga. Alþingi breytir hjúskaparlögum og heimilar hjónabönd fólks af sama kyni. Jóhanna Sigurðardóttir verður fyrsta opinberlega samkynhneigða manneskja heims til að leiða ríkisstjórn. 21. ÖLDIN

STAÐIRNIR

Saga mannréttindabaráttu samkynhneigðra á Íslandi er samofin sögu borgar. Frá niðurgröfnum kjallaraholum til skuggsælla skemmtistaða, klappstóla í verksmiðjurými að flaksandi fána fyrir utan áberandi þjónustumiðstöð. Sagan gerðist í tíma, viðhorfi og anda samfélags, en einnig í rými. Á þessu korti má rekja sig í gegnum nokkra af þeim stöðum sem skipta máli fyrir sögu homma og lesbía í Reykjavík, með því að ýta á rauðu hnappana. Gætið þess bara að þegar ýtt er á hnapp, opnast nýr gluggi. Því virkar kortið ekki með „pop-up blocker“ stillingu.

Slide Garðastræti 2 Lindargata 49 Laugavegur 3 Skólavörðustígur 12 Brautarholt 18 Öskjuhlíð Suðurgata 3 Flyðrugrandi 4 Moulin Rouge Sólheimar 25 Bar 22

EINSTAKAR HEIMILDIR

Á þessum 26 árum frá því að Hrafnhildur tók fyrsta viðtalið hefur safnast saman u.þ.b. 400 klst af kvikmynduðu efni sem því miður kemst ekki allt fyrir í heimildamyndinni né þáttaröðinni. Það var því ákveðið að gera aðgengileg stóran hluta af viðtölunum bæði í handriti og á kvikmynd fyrir almenning og aðra áhugasama um þessa sögu. Það verður gert hér á þessari vefsíðu þegar frumsýningum er lokið í kvikmyndahúsum og í sjónvarpi fyrir kynslóðir framtíðar.

TEYMIÐ Á BAKVIÐ VERKEFNIÐ

Margir hafa komið að verkefninu á þessum árum frá því að fyrsta viðtalið var tekið. En núna í síðasta átakinu voru það Halla Kristín Einarsdóttir, Páll Óskar Hjálmtýsson og Hrafnhildur Gunnarsdóttir sem báru hitann og þungann af því að koma verkefninu í endanlegt horf.

hrabbacrop

Hrafnhildur Gunnarsdóttir er leikstjóri og framleiðandi með víðtæka reynslu en verk hennar tengjast gjarnan annað hvort mannréttindabaráttu eða matargerð. Hún var formaður Samtakanna ’78 frá 2005 – 2007.

480973_10150756454026369_320823514_n

Halla Kristín Einarsdóttir er kvikmyndagerðarmaður sem hefur hlotið fjölda viðurkenninga fyrir heimildamyndir sínar um kvennabaráttuna á Íslandi. Hún byrjaði fyrst að vinna við Svona fólk árið 2004.

Palli_RrockyH_MoulinR

Páll Óskar Hjálmtýsson lagði línurnar fyrir drag og kynusla á tíunda áratugnum og er í dag þekktur tónlistarmaður og allsherjar performer. Hann hefur komið víða við á ferli sínum, m.a. í Eurovision og nú sem einn bakhjarla Svona fólks.

Ég hef alltaf verið sannfærður um það að án ástarþrárinnar, án hvatalífsins þá værum við ekki neitt - burtséð frá því hver kynhneigð okkar er.

...á einhvern hátt tókst okkur að fara frá því að fólk liti á réttindi samkynhneigðra sem einhvert einkamál í svefnherberginu yfir í að skilja að mannréttindi væru brotin á okkur...

Ég treysti ekki á óbreytt ástand. Það er ekkert sem heitir óbreytt ástand. Heimurinn er breytilegur frá degi til dags og menn þurfa alltaf að verja sitt svæði, því annars getur það verið horfið á morgun. En því meira sem fer í lög því erfiðara verður að taka þetta frá okkur...

Hafðu samband

KRUMMAFILMS

Gufunesvegur 1, 112 Reykjavík, IS

(+354) 821 1110
hrabba@krummafilms.com
FINNIÐ OKKUR

FORSÍÐA

Back To Top